Sonbaharda Ruh Halini Destekleyen 10 Besin

Sonbahar ve kış aylarında günlerin kısalması, güneş ışığından daha az yararlanılması ve günlük yaşam alışkanlıklarının değişmesi, bazı kişilerde enerji düşüklüğü, yorgunluk ve keyifsizlik gibi belirtilere yol açabiliyor. Yeditepe Üniversitesi Beslenme ve Diyetetik Bölümü Başkanı Doç. Dr. Binnur Okan Bakır, bu dönemde sağlıklı ve dengeli beslenmenin hem fiziksel hem de ruhsal sağlığın desteklenmesinde önemli rol oynadığını belirtti.

Mevsim geçişlerinde beslenme alışkanlıklarının değişebildiğini ifade eden Bakır, özellikle şeker ilaveli ve aşırı işlenmiş gıdaların sanılanın aksine ruh halini olumsuz etkileyebileceğine dikkat çekti.

Şekerli ve İşlenmiş Gıdalar Ruh Halini Olumsuz Etkileyebilir

Sonbaharda yaşanan duygu durumu değişiklikleriyle başa çıkmak için bazı kişilerin şekerli yiyeceklere, atıştırmalıklara ve hazır gıdalara yöneldiğini belirten Doç. Dr. Binnur Okan Bakır, bu alışkanlığın beklenenin tersine sonuçlar doğurabileceğini söyledi.

Bakır, konuya ilişkin değerlendirmesinde şu ifadeleri kullandı:

“Kişilerin zaman zaman keyif almak, duygu durumunu iyileştirmek, kendini şımartmak olarak etiketleyerek çare amacıyla tükettiği eklenti şeker, aşırı işlenmiş yiyecekler, abur cubur, pastane ürünleri, kızartmalar, şarküteri ürünleri gibi yiyeceklerin ise sanılanın aksine duygusal olarak bizi olumsuz etkilediği, vücudumuzdaki iltihaplanmaları arttırdığı gösterilmiştir.”

Tek Bir Besin Depresyonu Önlemiyor

Ruh sağlığını desteklemek için beslenmenin bütüncül şekilde değerlendirilmesi gerektiğini vurgulayan Bakır, omega-3 yağ asitleri, B grubu vitaminleri, protein, lif ve mineraller açısından zengin besinlerin günlük beslenmede yer almasının önemine dikkat çekti.

Ancak hiçbir besinin tek başına depresyonu önleme veya tedavi etme özelliği bulunmadığının altını çizdi.

Ruh Halini Desteklemek İçin 10 Beslenme Önerisi

Doç. Dr. Binnur Okan Bakır, sonbahar ve kış aylarında dengeli beslenmeyi destekleyen besin gruplarını şöyle sıraladı:

1. Balık: Omega-3 yağ asitleri bakımından zengin olan balık, beyin işlevlerinin ve bağışıklık sisteminin desteklenmesinde rol oynuyor. Mevsiminde, ızgara veya fırında pişirilmiş balığın haftada iki kez tüketilmesi öneriliyor.

2. Yumurta: Kaliteli protein ve B grubu vitaminleri içeren yumurta, dengeli bir kahvaltının önemli bileşenlerinden biri olarak öne çıkıyor.

3. Yoğurt ve kefir: Protein ve kalsiyum içeren bu besinler, günlük beslenmenin çeşitlendirilmesine katkı sağlıyor. Şeker ilavesiz ürünlerin tercih edilmesi öneriliyor.

4. Yulaf: Lif içeriği sayesinde uzun süre tokluk hissinin korunmasına yardımcı olan yulaf, sağlıklı beslenme düzeninde önemli bir yer tutuyor.

5. Tam tahıllar: Tam tahıllı ekmek, makarna ve bulgur; lif ve B grubu vitaminleri içeriyor. Rafine tahıllar yerine tam tahıllı alternatiflerin tercih edilmesi öneriliyor.

6. Baklagiller: Mercimek, kuru fasulye ve nohut; bitkisel protein, lif ve B vitaminleri açısından zengin, ekonomik ve besleyici seçenekler arasında bulunuyor.

7. Renkli sebzeler: Koyu yeşil yapraklı sebzeler, turuncu sebzeler, soğan ve sarımsak; vitamin, lif ve çeşitli biyoaktif bileşenler içererek sağlıklı beslenmeyi destekliyor.

8. Mevsim meyveleri: Portakal, mandalina ve nar gibi turuncu ve kırmızı meyveler; C vitamini, lif ve biyoaktif bileşenler açısından beslenmeye katkı sağlıyor.

9. Kuru yemişler: Ceviz, fındık ve badem; magnezyum, E vitamini ve sağlıklı yağlar içeriyor. Özellikle ara öğünlerde ölçülü miktarlarda tüketilmeleri öneriliyor.

10. Yeterli sıvı tüketimi: Başta su olmak üzere ayran, süt ve uygun bitki çayları, günlük sıvı ihtiyacının karşılanmasına yardımcı oluyor.

Ruh Sağlığı İçin Uyku ve Fiziksel Aktivite de Önemli

Doç. Dr. Binnur Okan Bakır, sonbahar ve kış aylarında ruh halini desteklemek için yalnızca beslenme düzenine odaklanmanın yeterli olmadığını belirtti.

Düzenli uyku, fiziksel aktivite, gün ışığından yararlanma ve sosyal ilişkilerin sürdürülmesinin de ruhsal iyilik halinin korunmasında önemli olduğunu vurguladı.

Özellikle uzun süre devam eden çökkünlük, ilgi kaybı, uyku ve iştah değişiklikleri ile günlük yaşamı etkileyen yorgunluk durumlarında bir sağlık uzmanına başvurulması gerektiğini ifade etti.

Vitamin Takviyeleri Bilinçsiz Kullanılmamalı

Sonbahar ve kış aylarında vitamin takviyelerine yönelik ilginin artabildiğine dikkat çeken Bakır, özellikle D vitamini kullanımında hekim değerlendirmesinin önemini hatırlattı.

“Özellikle D vitamini gibi takviyeler gelişigüzel kullanılmamalı, ihtiyaç durumu hekim tarafından değerlendirilmeli.”

Uzmanlar, mevsimsel ruh hali değişikliklerinde sağlıklı beslenme, düzenli yaşam alışkanlıkları ve gerektiğinde profesyonel sağlık desteğinin birlikte değerlendirilmesini öneriyor.