OVP’de hedef TES

Otomatik Katılım Sistemi’nin işverenlerin de katkısı ile ikinci basamak emeklilik sistemine dönüşeceği Tamamlayıcı Emeklilik Sistemi’nin kurulması hedefi , geçen yıl olduğu gibi bu yıl da 2025-2027 yıllarını kapsayan Orta Vadeli Program’da yer alıyor.

2025-2027 yıllarını kapsayan Orta Vadeli Plan (OVP) 5 Eylül Çarşamba günü açıklandı. OVP kapsamında, tasarruf bilincinin ve finansal araç yetkinliğinin artırılması amacıyla finansal okuryazarlığın geliştirilmesi, uzun vadeli tasarrufların artırılması bakımından önemli olan bireysel emeklilik ve otomatik katılım sistemini geliştirici düzenlemelerin hayata geçirilmesi hedeflenmekte. Otomatik Katılım Sistemi’nin (OKS) işverenlerin de katkısı ile ikinci basamak emeklilik sistemine dönüşeceği Tamamlayıcı Emeklilik Sistemi’nin kurulması hedefi (TES), geçen yıl olduğu gibi bu yıl da OVP kapsamında yer alıyor. TES ile ilgili Kanunun, 2025’in son çeyreğinde tamamlanması hedefleniyor.

EMEKLİLİK SİSTEMLERİ 3 BASAMAKTAN OLUŞUYOR

Ülkemizde, emeklilik sistemleri 3 basamaktan oluşuyor. Birinci basamakta, kamu tarafından sunulan Sosyal Güvenlik Sistemi ve yine kamu tarafından sunulan Sosyal Güvenlik Sistemi ayarındaki Kanuni Vakıflar yer alıyor. İkinci basamakta, Zorunlu Katılımlı Emeklilik Sistemleri ve üçüncü basamakta da gönüllülük esaslı emeklilik sistemleri yer alıyor. 2017 yılında yürürlüğe giren Otomatik Katılım Sistemi (OKS), İkinci Basamak Emeklilik Sitemleri yani Zorunlu Katılımlı Emeklilik Sistemleri altında değerlendiriliyor olsa da katılımcılar talepleri doğrultusunda cayma haklarını kullanarak sistemden ayrılabiliyor. Hâlihazırda ülkemizde, İkinci Basamak Emeklilik Sistemi altında, Otomatik Katılım Sistemi (OKS) haricinde, zorunlu üyelik şartı bulunan Vakıf ve Sandıklar yer alıyor. Üçüncü basamak emeklilik sistemlerinde, Bireysel Emeklilik Sistemi (BES) ve iş yeri bazlı emeklilik sistemleri olan zorunlu ve ihtiyari üyelik şartının bulunduğu Vakıf ve Sandıklar bulunuyor. Tüm emeklilik sistemleri, nimetkülfet dengesi üzerine kuruludur. Bu emeklilik sistemlerinin kimisi belirlenmiş fayda esaslı kimisi de belirlenmiş katkı esaslı yapılardır. Belirlenmiş fayda esaslı yapılarda, hak ve menfaatler üyenin son maaşı, hizmet suresi, unvanı, bir katsayı vb. kısmen veya tamamen önceden tanımlanmış parametrelere bağlı olarak hesaplanıyor. Belirlenmiş katkı esaslı yapılar ise emeklilik taahhüdü tamamen üyenin birikimlerine ve bunların getirilerine bağlıdır. OVP’de planlanan düzenlemeyle, Sosyal Güvenlik Kurumu’na ek olarak, Vakıf ve Sandık uygulamalarına benzer şekilde işveren katkısının da bulunduğu yeni bir emeklilik yapısının oluşması bekleniyor. Bu yapının tüm çalışma alanlarına yayılması ve çalışanlar için uzun dönemli ve tamamlayıcı bir tasarruf ve özel emeklilik sistemine dönüşmesi hedefleniyor.

Diğer taraftan, halihazırda birçok holding ve iş yeri çalışanları için tesis ettikleri işveren grup emeklilik planlarına işveren katkısı ödemekte. Bu işveren katkılarını, çalışanın kendisinin de gruba bağlı bireysel emeklilik sözleşmesine katkı ödeme koşuluna bağlayan kuruluşlar bulunuyor. Haziran 2024 sonu itibarıyla 781 bin civarında işveren grup emeklilik sertifikasında 41,7 milyar lira fon büyüklüğü söz konusu. İşverenlerin çalışanları adına katkı payı ödediği mevcut yapıdaki sertifikalar ve birikimleri ile yeni Tamamlayıcı Emeklilik Sistemi’nin nasıl entegre edileceği henüz belirsizliğini korumakta.