BES’teki fonların büyüklüğü 100 milyar lirayı aştı

Ülkemizin en önemli tasarruf araçlarından biri olan Bireysel Emeklilik Sistemi (BES), büyümesine devam ediyor. 1 Ocak 2013 tarihinde devlet katkısının hayata geçirilmesiyle beraber büyük bir ivme kazanan BES, kritik bir aşamayı daha geçmiş bulunuyor. Emeklilik Gözetim Merkezi’nin yayınladığı 12 Temmuz 2019 tarihli son rakamlara göre devlet katkısıyla beraber BES fonlarındaki birikim miktarı 100 milyar lira eşiğini aştı. Toplam katılımcı sayısı ise 12 Temmuz 2019 itibarıyla 6 milyon 800 bin kişi seviyesinde. EGM verilerine göre, devlet katkısı hariç 86 milyar 836 milyon liralık katılımcıların toplam fon tutarının 78.3 milyar liralık kısmı faizli fonlardan oluşurken, 8.5 milyar liralık kısmı ise faizsiz fonlardan oluştu. 13 milyar 311 milyon lirayı aşan devlet katkısının da 12.3 milyar liralık kısmı faizli fonlardan, 986 milyon liralık kısmı da faizsiz fonlardan oluştu. Söz konusu birikimi 60.6 milyar liralık kısmı ise yatırıma yönlendirilmiş durumda.

BES’E DEĞER KATACAK GELİŞMELER YOLDA 

Sistemdeki fon büyüklüğünün 100 milyar lirayı aşması sektör yöneticileri tarafından önemli bir başarı olarak görülüyor. Ancak, özellikle gönüllü BES tarafında yapılacak reformların ve düzenlemelerin Otomatik Katılım sonrası gerçekleşen kısmi yavaşlamanın etkilerini tersine çevireceği düşünülüyor. BES’te biriken fonların kaçmasını engelleyecek tamamlayıcı nitelikte bir alternatif emeklilik sisteminin getirilmesi ve kıdem tazminatlarının BES şirketlerince değerlendirmesi emeklilik tarafına değer katacak olan gelişmeler arasında görülüyor. Bunun yanında BES’e gelecek nakit çekme özelliğinin de BES birikimlerinin bozulmasını engelleyeceği ve sistemde kalışı destekleyeceğini düşünülüyor. 

11’İNCİ KALKINMA PLANINDA BES VURGUSU

Cumhurbaşkanlığı Hükümet Sistemi’nin ilk kalkınma planı olan 2019-2023 dönemini kapsayan On Birinci Kalkınma Planı’nda sigortacılık ve tasarruf başlığı altında Bireysel Emeklilik Sistemi’nde önemli düzenlemeler yapılacak.  

Sigortacılıkta yapılması planlananlar:

* Tamamlayıcı sağlık sigortasını geliştirmeye yönelik grup poliçeleri için işverene avantajlar sağlanacak.

l Türkiye Reasürans Havuzu faaliyete geçirilecek.

* Kredilerin yanı sıra özellikle sigorta/garanti programlarının özendirilmesi ve çeşitlendirilmesi yoluyla ihracat desteği artırılacak.

* Tarım sigortacılığında ürün ve risk bazında kapsam genişletilecek ve gelir sigortasına geçilmesine yönelik çalışmalar sürdürülecek.

* Doğal afet sigortası bütün afet türlerini kapsayacak şekilde genişletilerek yaygınlaştırılacak, zorunlu deprem sigortası beyanı ve ödenmesinin etkin bir şekilde takibi sağlanacak.

* Katılım sigortacılığını teşvik edici mahiyette mevzuat ve kurumsal yapı geliştirilecek ve her tür risk grubuna hitap eder şekilde yaygınlaştırılacak.

* Ülke kaynaklarının yurt dışına akışının önüne geçilmesi için katılım reasürans fonu kurulacak.

Bireysel Emeklilik Sistemi’nde yapılması planlananlar:

* BES katılımcı sayısı, sistemde kalış süresi ve fon tutarını artıracak şekilde geliştirilecek.

* Genç kesimde uzun dönemli tasarrufları cazip hale getirecek şekilde BES’teki mevcut devlet destekleri yaşa göre farklılaştırılacak.

* BES katılımcılarının kısa vadeli nakit ihtiyaçları nedeniyle sistemden çıkışlarının önlenmesi amacıyla sağlık, evlilik, eğitim, mülk sahibi olma gibi ihtiyaçlar nedeniyle bireylere sistemden çıkmadan birikimlerinin bir kısmını çekme olanağı tanınacak.

* Bireysel emeklilikteki Otomatik Katılım Sistemi sistemde kalış süresi ve fon tutarını artıracak şekilde yeniden düzenlenecek ve bireysel hesaplara dayalı kurulacak kıdem tazminatı fonu ile entegre edilecek. 

Halk Emeklilik Genel Müdürü Ömer Faruk Öztürk: Türkiye’de tasarrufun adı BES oldu

‘Bireysel Emeklilik Sistemi’nde (BES) toplam fon büyüklüğünün 100 milyar liraya ulaşması sistemin başarısına işaret ediyor. Devletimizin sağladığı %25’lik katkısıyla beraber BES, ülkemizde tasarrufun adı haline gelmiş durumda.’

Toplumun küçük tasarruflarla önemli birikimler yapabileceğini gördüğünü ve bir birikim aracı olarak BES’i kucakladığını ifade eden Halk Emeklilik Genel Müdürü Ömer Faruk Öztürk, “Devletimizin sağladığı %25’lik katkının etkisiyle BES, ülkemizde tasarrufun adı haline gelmiş durumda. Fon büyüklüğünün 100 milyar lira gibi önemli bir kilometre taşını geride bırakması ise halkımızın BES’e gösterdiği teveccühü ortaya koyuyor” dedi.
Ekonomilerin üzerinde yükseldiği sütunlardan birinin Bireysel Emeklilik Sistemi olduğunu sözlerine ekleyen Ömer Faruk Öztürk, “Bireysel emeklilik tarafında vatandaşın ilgisinin artması finansal sistemi güçlendirmektedir. BES’teki gelişmeler, önümüzdeki yıllarda sosyal güvenlik sistemindeki baskıyı azaltacak ve halkımızın emeklilik yıllarında da refah seviyelerini düşürmeden hayatlarını idame edebilmelerini sağlayacaktır” diye konuştu.

‘BES DERECE’ İLE KAZANÇ HESABI

Halk Emeklilik olarak en güvenilen BES şirketleri arasında yer aldıklarını dile getiren Öztürk, BES’te ulaşılan rakamlarla ilgili şunları söyledi: “BES fonlarındaki birikim 86 milyar liraya, Devlet katkısının biriktiği fonun büyüklüğü ise 13 milyar liraya ulaştı. Toplam katılımcı sayısı 28 Haziran 2019 itibarıyla 6,8 milyon kişi. Otomatik Katılım’a baktığımızda ise 5 milyon 452 bin çalışan ve 6,4 milyar liralık bir fon büyüklüğünden bahsediyoruz. Biz Halk Emeklilik olarak 561 bin katılımcıya hizmet veriyoruz. Katılımcılarımızın bize emanet ettiği fonların toplam büyüklüğü 4,7 milyar lirayı buluyor.” Birikim yapmak isteyen müşteriler için her bütçeye uygun bireysel emeklilik planları tasarladıklarını söyleyen Öztürk, web sitelerinden kolaylıkla ulaşılabilen “Halk Emeklilik BES Derece” uygulaması ile BES’teki potansiyel kazançlarını hesaplamak isteyenlere değerli bir çözüm sunduklarını ifade etti. 

Bereket Emeklilik Genel Müdürü Mahmut Güngör: Reformlar sektörü İlerİye götürecek

‘Yeni Ekonomi Programı çerçevesinde tamamlayıcı emeklilik sistemine yönelik olarak yapılan açıklamalar sektörün gelişimi için memnun edici. BES’te yapılacak reformlar ve kıdem tazminatlarının BES ile entegre edilmesinin sektörü çok daha ileriye götüreceği de kaçınılmaz.’

2003 yılında başlayan Bireysel Emeklilik Sistemi’nin bugün geldiği noktaya bakıldığında bir başarı olduğunun şüphe götürmediği ifade eden Bereket Emeklilik Genel Müdürü Mahmut Güngör, “Son yıllarda fon tutarının yıllık gelişiminde düşüş yaşansa da son 5 yılın ortalama gelişiminin %25 olması bir başarı olduğu gerçeğini göstermektedir. OKS’nin devreye alınması ile birlikte BES’in bilinirliği artırılmış ve sistemde kalan 5 milyon kişi sektör gelişimine katkıda bulunmuştur” diye konuştu. Güngör, Bireysel Emeklilik Sistemi’nde yapılacak yeni güncellemeler ile önümüzdeki yıllarda fon tutarı gelişiminin artarak devam edeceğini dile getirdi.  

20 YILDA 300 MİLYAR LİRAYA ULAŞABİLİR

2003’ten bugüne kadar yapılan güncellemelerin Bireysel Emeklilik Sistemi’ne yapmış olduğu katkılar göz önüne alındığında, bazı konularda yapılacak güncellemelerin Bireysel Emeklilik Sistemi’nin daha hızlı büyümesini sağlayacağını belirten Güngör, “Yeni Ekonomi Programı çerçevesinde tamamlayıcı emeklilik sistemine yönelik olarak yapılan açıklamalar sektörün gelişimi için memnun edici. Tamamlayıcı emeklilik sistemi sayesinde çalışanlar emeklilik dönemlerinde düzenli ilave gelire sahip olabilecekler. BES’te yapılacak reformlar ve kıdem tazminatlarının BES ile entegre edilmesinin sektörü çok daha ileriye götüreceği kaçınılmaz bir gerçek” dedi. Güngör, “Bahsedilen reformların yanı sıra Bireysel Emeklilik Sistemi’nde kalış süresini uzatacak önlemlerin de alınması sektör gelişimi ile birlikte ekonomik büyümeye de ciddi anlamda katkı sağlayacaktır” şeklinde konuştu.

Güngör, 20’nci yılında BES’in geleceği nokta hakkında ise şu değerlendirmelerde bulundu: “Yeni ekonomi programı çerçevesinde tamamlayıcı emeklilik sistemi ve kıdem tazminatlarının BES ile entegrasyonu uygulamalarının devreye alınması ile sektör fon büyüklüğünün hızlıca artacağını, ekonomi kalkınma programı çerçevesinde hedeflenen 300 milyar lira fon büyüklüğü, 15 milyon katılımcı sayısına rahatlıkla ulaşılacağı kanaatindeyim.”

YAŞA GÖRE FARKLILAŞMA BES’E TALEBİ ARTIRIR

Otomatik katılımın gönüllü BES’e etkilerini de yorumlayan Güngör, “Gönüllü BES, Otomatik katılım ile önemli bir aşama kat ederek 12 milyon katılımcı ve 100 milyar lira fona ulaştı. OKS sistemi ile daha çok katılımcıya ulaşılması sistemin bilinirliğini artırdığı için OKS’nin gönüllü BES potansiyeline her zaman katkı sağladığını düşünüyorum” dedi. BES’in devlet desteğinin yaşa göre farklılaştırılmasını genç kesimde tasarrufları daha cazip ve popüler hale getireceğini vurgulayan Güngör, sözlerini şöyle noktaladı: “Kısa vadeli nakit ihtiyacı sebebiyle çıkışların önüne geçebilmek için 11’inci Kalkınma Planı’nda da yer aldığı üzere birikimlerin bir kısmının ihtiyaç halinde çekilebilmesine olanak sağlanması gerektiğini düşünüyorum. Böylelikle BES katılımcılar için daha cazip hale gelecek.” 

OKS’DE BİRİKİM 6.4 MİLYAR LİRA

EGM’nin 20 Temmuz 2019 tarihli Otomatik Katılım Sistemi (OKS) verilerine göre 1 Ocak 2017 tarihinden bu yana 5 milyon 115 bin kişi sisteme dahil edildi. Otomatik Katılım’daki toplam fon büyüklüğü de 6.6 milyar liraya ulaştı. 

28 Mart 2001
Bireysel Emeklilik Tasarruf ve Yatırım Sistemi Kanunu çıkarıldı.
27 Ekim 2003
İlk emeklilik planlarının onaylanmasıyla birlikte BES başladı.
1 Ocak 2013 Birikimlere %25 devlet katkısı uygulamasına geçildi.
1 Ocak 2017
Çalışanlar için Otomatik Katılım Sistemi faaliyete alındı. 

Umut Deniz Elçi
[email protected]